# Tramwajem do Naramowic

23 kwietnia rusza tramwaj na Naramowice. Pasażerowie będą mogli korzystać z wszystkich przystanków na całej długości nowej trasy prowadzącej do ul. Błażeja. Na inaugurację planowane są dodatkowe kursy turystyczne. Na miłośników pojazdów szynowych czeka też niespodzianka - możliwość przejazdu odrestaurowanym tramwajem typu 4N1 sprowadzonym z Krakowa.

- Od rozpoczęcia zasadniczych prac na budowie trasy tramwajowej mijają właśnie 23 miesiące, czyli niecałe 2 lata przewidziane na realizację tej inwestycji. Już w sobotę każdy będzie mógł przetestować nową trasę - mówi Jacek Jaśkowiak, prezydent Poznania. - Mam nadzieję, że teraz, po oddaniu pierwszego etapu trasy, tramwaj będzie wśród dojeżdżających do pracy czy szkoły mieszkańców Naramowic, najpopularniejszym wyborem. W tak dynamicznie rozbudowującej się części naszego miasta, ten środek transportu jest bardzo potrzebny. Jestem przekonany, że nowa trasa będzie dobrze służyć pasażerom - dodaje prezydent.

https://www.youtube.com/watch?v=0ixT3Xvsaj4

Tramwajem o poranku

Od soboty 23 kwietnia, od pierwszych kursów porannych, tramwaje linii nr 10 będą kursowały między pętlą Dębiec PKM a przystankiem końcowym Błażeja. W odpowiedzi na potencjalne duże zainteresowanie uruchomieniem trasy, w sobotę między godziną 10 a 18 jeździć będą dwie dodatkowe linie tramwajowe - turystyczna nr 20 i normalna nr 33. Linią nr 20 będzie można przejechać całą nową trasę z Wilczaka do Błażeja, natomiast tramwaj nr 33 dojedzie z Naramowic do Starego Zoo na Jeżycach.

Atrakcją dla pasażerów będzie przejazd tramwajem typu 4N1 możliwy dzięki współpracy krakowskiego i poznańskiego MPK. Spółki zdecydowały wymienić się na okres wakacyjny swoimi pojazdami. 4N1 przed laty woził poznaniaków, później został wykupiony przez MPK S.A. w Krakowie i odrestaurowany. Teraz wagon z pomocą generalnego wykonawcy trasy został wypożyczony z myślą o obsłudze wydarzeń okolicznościowych oraz linii turystycznej. Po raz pierwszy będzie można wybrać się nim na przejażdżkę właśnie w dniu otwarcia trasy na Naramowice na linii nr 20. Z kolei po Krakowie będzie kursował poznański 102N, czyli "kanciak".

Dwa lata intensywnych prac

- Pod hasłem "tramwaj na Naramowice" kryje się ogromne przedsięwzięcie. Sam plac budowy nowego torowiska rozciągał się na ponad trzy kilometry, a do tego zajmujemy się jeszcze ulicami. Żeby tramwaj mógł dojechać do ul. Błażeja, najpierw trzeba było położyć też kilometry kabli dostarczających prąd, przebudować infrastrukturę podziemną, zrobić odpowiednie odwodnienie. Przed nami jeszcze pozostałe prace, dzięki którym Naramowice zyskają także wygodny układ drogowy z chodnikami i trasami rowerowymi - mówi Justyna Litka, Prezes Poznańskich Inwestycji Miejskich.

Ponad 3-kilometrowa trasa tramwajowa jest gotowa po niespełna dwóch latach od rozpoczęcia zasadniczych robót budowlanych (na przełomie maja i czerwca 2020 r.). Torowisko swój początek ma przy pętli Wilczak, która została przebudowana w 2019 roku. Od sierpnia 2021 r. tramwaj jeździ wzdłuż ul. Naramowickiej do ul. Włodarskiej. Od początku października ubiegłego roku można już dojechać w rejon ul. Lechickiej.

Od 23 kwietnia do dyspozycji pasażerów będzie już cała trasa. Tramwaje przejadą nowym wiaduktem nad ul. Lechicką, by następnie zatrzymać się w rejonie skrzyżowania z ul. Sarmacką na przystanku autobusowo-tramwajowym "Naramowice". Kolejny przystanek to "Os. Łokietka" w rejonie ul. Łużyckiej, a następny - "Jasna Rola" przy skrzyżowaniu ul. Zofii Hilczer-Kurnatowskiej i al. Praw Kobiet. Ostatni przystanek jest przy ulicy Błażeja i taką też nosi nazwę. Z myślą o wydłużeniu w przyszłości torowiska na północ Poznania nie powstała tam pętla, ale końcówka czołowa przystosowana do obsługi dwukierunkowych tramwajów.

Ponieważ teren wokół torowiska to wciąż plac budowy, zdecydowano, że na obecnym etapie ze względów technologicznych oraz bezpieczeństwa można tam uruchomić tylko jedną linię. Docelowo trasę na Naramowice będą obsługiwać dwie linie tramwajowe.

Cicho i bezpiecznie

Trasa została wykonana w technologii ograniczającej hałas i drgania. Jest też wyposażona w nowe rozwiązania techniczne. Z myślą o motorniczych przewidziano system awaryjnego sterowania zwrotnicami. Gdy nie zadziała system sterowany z kabiny prowadzącego, to nowe rozwiązanie umożliwi przełączenie położenia zwrotnicy za pomocą specjalnego pulpitu - bez konieczności użycia tradycyjnego zwrotnika. Wykorzystywany będzie również system monitoringu odbieraków oraz tester zwarcia osiowego.

Ponadto trasa jest wyposażana w Totupoint - system pomagający osobom niewidomym i słabowidzącym pewniej poruszać się w obrębie przystanków. Na słupach tablic informacji pasażerskiej znajdują się przyciski, które będą wyzwalać głosową informację o odjazdach tramwajów. Infrastruktura dla osób z niepełnosprawnościami zostanie uzupełniona również o system fakturowych oznaczeń nawierzchni.

Przy trasie tramwajowej aktualnie trwają prace wykończeniowe, sukcesywnie będą także uruchamiane lub montowane kolejne elementy infrastruktury pasażerskiej, takie jak biletomaty czy tablice informacji pasażerskiej. Biletomaty w lokalizacjach Wilczak/Szelągowska oraz Naramowicka/Serbska są dostępne dla pasażerów. W ramach inwestycji w późniejszym terminie przy przystanku Błażeja powstanie także punkt nadzoru ruchu wraz z punktem socjalnym dla prowadzących pojazdy.

Przybywa dróg i chodników

W dalszym ciągu kontynuowane są prace związane z układem drogowym towarzyszącym trasie tramwajowej. Łączna długość budowanych lub przebudowanych dróg, razem z dojazdowymi i skrzyżowaniami, wyniesie prawie 7,5 km.

Mieszkańcy korzystają już z odmienionego odcinka ul. Naramowickiej między pętlą Wilczak a ul. Lechicką. Coraz bardziej zaawansowane są prace przy budowie zupełnie nowego odcinka drogi, jakim jest al. Praw Kobiet (wcześniej roboczo nazywana Nową Naramowicką). Do historii przeszło również jednopoziomowe skrzyżowanie ul. Lechickiej i Naramowickiej, które zmienia się w dwupoziomowy węzeł drogowy z tramwajem jadącym bezkolizyjnie nad ul. Lechicką. Trwają także przygotowania do testów obciążeniowych wiaduktów drogowych, a następnie uruchomienia całego węzła. Wraz z postępem prac udostępniane są fragmenty chodników, które stanowią ważny element powstającej infrastruktury.

Zyskują również rowerzyści, bo przybędzie w sumie osiem kilometrów dróg dla tego środka transportu. Podobnie jak wzdłuż oddanych już do użytku fragmentów dróg rowerowych, na pozostałych także zamontowana zostanie mała architektura. Co ok. 50 metrów wyznaczane są tzw. miejsca odpoczynku, czyli ławki ze stojakiem rowerowym. Wykonawca inwestycji wprowadza także nową zieleń, co widać już na odcinku między pętlą Wilczak a ul. Lechicką i częściowo także na pozostałych odcinkach. Pojawiły się tam nowe drzewa, krzewy, byliny, pnącza, a torowisko jest pokryte rozchodnikiem.

Zakończenie całego zadania, czyli oddanie do użytku również układu drogowego, planowane jest na jesień bieżącego roku.

Z Naramowic na Garbary

Równolegle z budową odcinka między pętlą Wilczak a ul. Błażeja przygotowywana jest dokumentacja dla drugiego etapu trasy tramwajowej, łączącego pętlę Wilczak z centrum miasta poprzez ul. Szelągowską i Garbary. Inwestycja ma już ostateczną decyzję o uwarunkowaniach środowiskowych, realizacja zadania jest zależna od dofinansowania zewnętrznego.

RB, PIM, ZTM