# Co się dzieje na Dębinie?

W ostatnim czasie pojawiły się trzy interpelacje radnych w sprawie aktualnej sytuacji na Dębinie. Na wszystkie Urząd Miasta udzielił odpowiedzi.

#### Interpelacja radnego Marcina Ruty

Radnego interesowała planowana modernizacja wałów przeciwpowodziowych na Dębinie i możliwa ingerencja w obszar użytku ekologicznego, co było związane z korespondencją od mieszkanki, zawierającej szereg pytań i wątpliwości dotyczących zakresu planowanej inwestycji oraz jej potencjalnego wpływu na obszar użytku ekologicznego.

W interpelacji Marcin Ruta sformułował uporządkowane tematycznie zagadnienia. W zakresie modernizacji wałów przeciwpowodziowych pytał kto realizuje dokumentację projektową, kiedy i w jakim trybie wyłoniono projektanta, jaka jest wartość zamówienia i źródło finansowania, terminy realizacji dokumentacji i planowany termin rozpoczęcia ewentualnych robót budowlanych oraz czy prowadzone są uzgodnienia lub konsultacje z Wodami Polskimi, Regionalną Dyrekcja Ochrony Środowiska, Marszałkiem Województwa lub innymi właściwymi organami. Zwrócił się również o wskazanie wytycznych jakie otrzymał projektant dotyczące zakresu modernizacji wału, a w szczególności: czy modernizacja przewiduje rozbiórkę wału, odbudowę, nadsypanie, czy prace punktowe; ingerencję w istniejące zbiorowiska roślinne; czy przeprowadzono inwentaryzację przyrodniczą obszaru użytku ekologicznego oraz w jaki sposób została uwzględniona w projekcie.

Marcin Ruta porusza również kwestię oceny aktualnej funkcji przeciwpowodziowej wału na tym odcinku, prosi o odniesienie się do oficjalnych danych o niskim poziomie zagrożenia powodziowego dla tego obszaru oraz czy prowadzono takie analizy.

Kolejnym obszarem jest kolizja norm prawnych wynikającej z jednej strony z obowiązków utrzymania urządzeń wodnych wynikających z ustawy Prawo wodne, a z drugiej ochrony przyrody wynikającej z ustawy o ochronie przyrody, rozporządzenia o ochronie gatunkowej zwierząt oraz uchwały ustanawiającej użytek ekologiczny "Dębina".

Marcin Ruta prosi o wskazanie czy analizowano rozwiązania alternatywne dla ingerencji w roślinność porastającą wał; czy możliwe jest zastosowanie wzmocnień punktowych zamiast prac ingerujących w całość wału oraz czy oceniono wpływ ewentualnej przebudowy na hydrologię terenu i funkcjonowanie ekosystemu na tym obszarze.

Inny obszar dotyczy związków inwestycji z planami rowerowymi. Radny prosi o jednoznaczne stanowisko, czy modernizacja wału przeciwpowodziowego jest powiązana z wcześniejszymi planami budowy asfaltowej drogi rowerowej (odcinka Wartostrady w obszarze użytku ekologicznego Dębina).

Ostatni aspekt dotyczy oznaczeń jakie pojawiły się na licznych drzewach i krzewach, na odcinku. Marcin Ruta chce wiedzieć czy jest to inwentaryzacja, przygotowanie do prac projektowych, czy zapowiedź wycinki oraz czy istnieje wykaz drzew przeznaczonych do usunięcia i jaka jest podstawa formalna takich działań.

Urząd Miasta odpowiadając szczegółowo radnemu wyjaśnia, że na wskazanym terenie realizowane jest zadanie "Modernizacja wałów przeciwpowodziowych". Wykonywana została dokumentacja projektowa dla modernizacji wałów przeciwpowodziowych Dębina (na odcinku od ulicy Hetmańskiej do nasypu kolejowego przy wiadukcie nad ulicą Ku Dębinie) oraz Luboń - Dębina. Zadanie realizuje spółka Poznańskie Inwestycje Miejskie.

Miasto przeprowadziło ekspertyzy i oceny stanu technicznego wałów, które wykazały, że konieczne jest przygotowanie szczegółowych analiz i prac koncepcyjnych. Pozwolą one na wykonane niezbędnych prac w celu zapewnienia dobrego stanu technicznego wałów przeciwpowodziowych. Zgodnie z przepisami zadanie inwestycyjne zostało wyłączone z obowiązku wyłonienia wykonawcy w drodze postępowania przetargowego. Wartość zamówienia wynosi 158 498,00 zł brutto. Terminy realizacji dokumentacji to: wykonanie koncepcji - do 23 września 2025 roku; wykonanie i przekazanie zamawiającemu pozytywnego protokołu z narady konsultacyjnej - do 22 listopada 2025 roku; przekazanie projektu architektoniczno-budowlanego, projektu zagospodarowania działki wraz z szacunkowym zestawieniem kosztów - do 12 grudnia 2025 roku; przekazanie projektu technicznego i wykonawczego oraz innych dokumentów wynikających z umowy - 20 luty 2026 roku.

Po zakończeniu prac koncepcyjnych ustalony zostanie m.in. zakres modernizacji, a także termin wykonania prac. Prace konsultowane były z Państwowym Gospodarstwem Wodnym Wody Polskie Regionalnym Zarządem Gospodarki Wodnej w Poznaniu.

Zakres planowanych prac i wytyczne: wykonanie koncepcji uwzględniającej remont wału przeciwpowodziowego na odcinku od ulicy Hetmańskiej do nasypu kolejowego przy wiadukcie nad ulicą Ku Dębinie; opracowanie, w oparciu o uzgodnioną koncepcję, projektu budowlanego oraz projektu technicznego; prace geodezyjno-pomiarowe; wykonanie uzupełniającej dokumentacji geotechnicznej; inwentaryzacja dendrologiczna, operat dendrologiczny, projekt ochrony zieleni.

Urząd Miasta zastrzega, że dopiero po zakończeniu prac koncepcyjnych i projektowych będzie możliwe określenie czy usunięcie drzew i krzewów będzie potrzebne. Przeprowadzone zostaną także rozmowy z Regionalną Dyrekcją Ochrony Środowiska oraz Wodami Polskimi. Wypracowane zostaną rozwiązania gwarantujące odpowiednie zabezpieczenie przed powodzią, które pozwolą jednocześnie w odpowiedni sposób zagospodarować znajdującą się tam zieleń (m.in. częściowe odstępstwa od ustawowego obowiązku usunięcia zadrzewień z wałów).

Wał przeciwpowodziowy na Dębinie pełni funkcję ochrony przeciwpowodziowej terenów znajdujących się na tzw. zawalu, czyli chroni obszar około 80 hektarów o następującym przeznaczeniu: ogrody działkowe, infrastruktura techniczna i kanalizacyjna, obiekt zabytkowy dawnej stacji pomp wody surowej "Bema", tereny zabudowy usługowej o funkcji sportowo rekreacyjnej, tereny zabudowy usługowej o funkcji sportowo rekreacyjnej z dopuszczeniem funkcji hotelowo-gastronomicznej, liczna infrastruktura techniczna (drogi, rurociągi, sieć energetyczna i telekomunikacyjna).

W ramach ochrony przeciwpowodziowej Wydział Zarządzania Kryzysowego i Bezpieczeństwa realizuje następujące zadania: opracowanie i uaktualnianie "Planu operacyjnego ochrony przed powodzią dla miasta Poznania"; zorganizowanie, wyposażenie i utrzymywanie magazynu przeciwpowodziowego; prowadzenie monitorowania stanu wód oraz przygotowywanie niezbędnych danych dla Prezydenta Miasta w celu ogłoszenia stanu pogotowia przeciwpowodziowego, alarmu przeciwpowodziowego oraz prowadzenia akcji przeciwpowodziowej; koordynowanie działań przeciwpowodziowych prowadzonych na terenie miasta i współdziałanie w akcji przeciwpowodziowej z sąsiednimi gminami w razie ogłoszenia alarmu przeciwpowodziowego.

Monitorowanie stanu wód polega na zbieraniu danych o sytuacji hydrologiczno-meteorologicznej dla terenu Poznania. Zgodnie z danymi stan wody w Warcie w ostatnim czasie kształtuje się poniżej stanu ostrzegawczego, a tym samym alarmowego. Ostatnie zjawisko powodziowe miało miejsce w 2010 roku. Nie może to jednak wstrzymywać działań związanych z realizacją zadań ustawowych, które zapewniają ochronę przeciwpowodziową. Analizę ryzyka powodziowego przygotowują Wody Polskie.

Urząd Miasta zapewnia, że nie ma kolizji prawnych pomiędzy Prawem wodnym a ustawą o ochronie przyrody oraz uchwałami ustanawiającymi użytek ekologiczny Dębina I i Dębina II. Zarówno ustawa o ochronie przyrody, jak i uchwały ustanawiające użytki ekologiczne dopuszczają prace związane z zabezpieczeniem przeciwpowodziowym albo budową, odbudową, utrzymaniem, remontem lub naprawą urządzeń wodnych. Ochronę przed powodzią realizuje się w szczególności poprzez budowę, przebudowę i utrzymywanie budowli przeciwpowodziowych (wałów), które zgodnie z ustawą Prawo wodne są urządzeniami wodnymi.

Miasto planuje przeprowadzić pogłębioną analizę zagadnienia, dzięki której możliwe będzie zapewnienie bezpieczeństwa, a jednocześnie pozostawienie jak największej liczby drzew i środowiska przyrodniczego na tym terenie.

Urząd Miasta stwierdza również, że modernizacja wału przeciwpowodziowego na Dębinie nie jest powiązana z wcześniejszymi planami budowy asfaltowej drogi rowerowej na obszarze użytku ekologicznego Dębina I i II, które były prowadzone przez Biuro Koordynacji Projektów i Rewitalizacji Miasta. Prace te nie są kontynuowane. BKPiRM opracowuje obecnie koncepcję projektową dla budowy drogi dla pieszych i rowerów wzdłuż części ulicy Piastowskiej w kierunku ulicy Dolna Wilda.

Jednym z elementów prac zleconych spółce Poznańskie Inwestycje Miejskie było przygotowanie inwentaryzacji dendrologicznej, której celem jest szczegółowe rozpoznanie stanu zieleni na obszarze objętym opracowaniem projektowym - drzewa zostały oznakowane podczas inwentaryzacji. Działania te nie zmierzają do sporządzenia wykazu drzew do wycinki.

#### Interpelacja radnej Katarzyny Pampuch

Działania na terenie użytków ekologicznych w lesie na Dębinie, niepokoją również radną Katarzynę Pampuch. Zwraca ona uwagę, że w ostatnich dniach oznaczono setki drzew, w tym wiekowych i okazałych, liczne krzewy gatunków chronionych z siedliskami zwierząt (ptaków, owadów i małych ssaków). W imieniu swoim i mieszkańców prosi o informacje dlaczego oznaczone są drzewa, co to oznacza i jakie inwestycje planowane są na tym terenie w najbliższym czasie.

Miasto informuje, że przeprowadziło ekspertyzy i oceny stanu technicznego wałów przeciwpowodziowych na Dębinie, które potwierdziły konieczność przygotowania szczegółowych analiz i prac koncepcyjnych, aby wykonać niezbędne prace w celu zapewnienia dobrego stanu technicznego wałów. Jednym z elementów prac jest przygotowanie inwentaryzacji dendrologicznej, aby szczegółowo rozpoznać stan zieleni na obszarze objętym opracowaniem projektowym. Dlatego drzewa zostały oznakowane podczas inwentaryzacji. Po zakończeniu prac koncepcyjnych i projektowych możliwe będzie określenie czy usunięcie drzew i krzewów jest konieczne. Przeprowadzone zostaną także rozmowy z Regionalną Dyrekcją Ochrony Środowiska w Poznaniu oraz Państwowym Gospodarstwem Wodnym Wody Polskie Regionalnym Zarządem Gospodarki Wodnej w Poznaniu. Wypracowane zostaną rozwiązania gwarantujące odpowiednie zabezpieczenie przed powodzią, które pozwolą jednocześnie w odpowiedni sposób zagospodarować znajdującą się tam zieleń.

#### Interpelacja radnych Zuzanny Bartel i Katarzyny Pampuch

Radne wspólnie złożyły interpelację, dotyczącą planowanych prac w lesie na Dębinie. Przypominają, że ochrona cennych obszarów przyrodniczych na terenie Poznania jest obowiązkiem władz Miasta, wynikającym nie tylko wprost z przepisów prawa, ale także z moralnego obowiązku zapobiegania katastrofie ekologicznej czy niszczeniu ekosystemów. Jednym z takich obszarów o ogromnych walorach przyrodniczych jest las na Dębinie, który wyróżnia się występowaniem wielu bezcennych gatunków roślin i zwierząt oraz unikalnym charakterem.

W ostatnich dniach niepokój mieszkańców i przyrodników wzbudziła informacja o planowanych pracach modernizacyjnych w obrębie wałów przeciwpowodziowych położonych w obszarze Dębiny, a także oznaczenie wielu drzew i krzewów, które znajdują się na terenie Użytku Ekologicznego w lesie na Dębinie.

Zuzanna Bartel i Katarzyna Pampuch zwróciły się z prośbą o przedstawienie szczegółowych informacji, dotyczących planów modernizacji wałów przeciwpowodziowych w lesie na Dębinie. "Nie ulega wątpliwości, że bezcenne obszary naturalne, znajdujące się na terenie miasta Poznania powinny znaleźć się pod naszą szczególną ochroną, a wszelkie prace podejmowane na ich terenie winny być podejmowane z najwyższą troską i uważnością. W związku z powyższym, zwracamy się z prośbą o podjęcie takich działań, które zapewnią najwyższą ochronę lasu, a także znajdujących się na jego terenie wszystkich gatunków roślin i zwierząt." - podkreślają radne Zuzanna Bartel i Katarzyna Pampuch.

Również w tym przypadku Urząd Miasta informuje o zadaniu "Modernizacja wałów przeciwpowodziowych", ekspertyzach i ocenie stanu ich technicznego oraz konieczności przygotowania szczegółowych analiz i prac koncepcyjnych. Podobnie jak w odpowiedzi na interpelację radnego Marcina Ruty, Miasto informuje o wartości zamówienia i terminach realizacji dokumentacji. Po zakończeniu prac koncepcyjnych ustalony zostanie m.in. zakres modernizacji, a także termin wykonania prac.

Drzewa zostały oznakowane z powodu inwentaryzacji dendrologicznej, której celem jest szczegółowe rozpoznanie stanu zieleni na obszarze objętym opracowaniem projektowym. Miasto planuje przeprowadzić pogłębioną analizę zagadnienia, dzięki której możliwe będzie zapewnienie bezpieczeństwa, a jednocześnie pozostawienie jak największej liczby drzew i środowiska przyrodniczego na tym terenie.

Urząd Miasta zapewnia też po raz kolejny, że modernizacja wału przeciwpowodziowego na Dębinie nie jest powiązana z wcześniejszymi planami budowy asfaltowej drogi rowerowej na obszarze użytku ekologicznego. Obecnie opracowywana jest koncepcja projektowa budowy drogi dla pieszych i rowerów wzdłuż części ulicy Piastowskiej w kierunku ulicy Dolna Wilda. Powtarza się również zapewnienie o braku kolizji prawnych pomiędzy Prawem wodnym a ustawą o ochronie przyrody oraz uchwałami ustanawiającymi użytek ekologiczny "Dębina I" i "Dębina II".

MM/WMP

Powyższa treść została przygotowana przez biuletyn/Wydawnictwo Miejskie Posnania