Interpelację radna złożyła pod koniec stycznia br. Urząd Miasta poinformował wówczas, że ze względu na konieczność przeanalizowania sprawy odpowiedź zostanie udzielona w późniejszym terminie. Magdalena Antolczyk poruszyła ten temat także w oświadczeniu podczas marcowej sesji Rady Miasta.
Radna podkreśla, że tradycja Żandarów, praktykowana na Ławicy w Poniedziałek Wielkanocny, stanowi jeden z najbardziej charakterystycznych zwyczajów lokalnych w Poznaniu. Jest oddolna i przekazywana z pokolenia na pokolenie. Takie zjawiska powinny być chronione i promowane. Przypomniała, że Poznań skutecznie wspierał proces ochrony niematerialnego dziedzictwa, czego przykładem jest wpis tradycji Bambrów na ww. Listę. Doświadczenia te mogą stanowić punkt odniesienia także w przypadku Żandarów. Osoby kultywujące tradycję Żandarów deklarują pomoc w przygotowaniu wniosku.
W udzielonej radnej odpowiedzi wskazuje się, ze kwestią możliwości wpisania tradycji Żandarów z Ławicy na Krajową listę niematerialnego dziedzictwa kulturowego zajmuje się Poznańskie Centrum Dziedzictwa. Instytucja realizuje projekt naukowo-badawczy "Po poznańsku. Niematerialne dziedzictwo miasta" przy współpracy z ekspertami zewnętrznymi, głównie skupionymi wokół Polskiego Towarzystwa Ludoznawczego.
W opinii PCD, biorąc pod uwagę informacje zgromadzone na etapie prac nad "Raportem o niematerialnym dziedzictwie miasta", można z dużym prawdopodobieństwem stwierdzić, że istnieją przesłanki uzasadniające podjęcie starań o wpis. Należą do nich: wieloletnia tradycja zjawiska, przekaz międzypokoleniowy/środowiskowy, żywotność zjawiska i jego stałe odtwarzanie w społeczności lokalnej, a także grupa osób należących lub wywodzących się ze społeczności, w której element niematerialnego dziedzictwa kulturowego jest przekazywany z pokolenia na pokolenie, troszczących się o kultywowanie tradycji.
PCD zleciło ekspertowi zewnętrznemu analizę możliwości zgłoszenia kultury Żandarów na Krajową listę niematerialnego dziedzictwa kulturowego. Opinia zostanie wykonana do 10 kwietnia br. Określi ona czy zjawisko Żandarów jest zgodne z wymogami starania się o wpis na Krajową listę. Wskaże także - jeśli będzie to zasadne - dalsze kroki związane z wpisem, czas realizacji oraz kto powinien realizować proces wpisu. Zgodnie z Regulaminem składania wniosków wpis na listę dokonywany jest na wniosek grup, wspólnot oraz organizacji pozarządowych. W uzasadnionych przypadkach, tj. jeżeli dany element dziedzictwa niematerialnego kultywowany jest jedynie przez pojedyncze osoby, wpis może zostać dokonany również na ich wniosek.
W listopadzie 2023 roku Rada Miasta Poznania nadała skwerowi położonemu przy ul. Gryfińskiej i ul. Złotowskiej - imię Żandarów.
MM/WMP
Powyższa treść została przygotowana przez biuletyn/Wydawnictwo Miejskie Posnania